Zeki Demirkubuz 1964 yılında Isparta’da doğdu. Orta okulu Isparta’da, Gönen Öğretmen Okulu’nda bitirdikten sonra İstanbul’a yerleşti. Liseye İstanbul’da başladıysa da ilk sömestirden sonra okulu bırakarak fabrika ve atölyelerde çalışmaya başladı. Solcu bir siyasi örgüte üye olduğu için 1980 darbesinden sonra üç yıl hapis cezasına mahkum oldu. Hapishane yıllarında edebiyata ilgi duymaya başlayan Demirkubuz, yazmaya başladı. Dostoyevski’nin, özellikle Suç ve Ceza’nın, üzerindeki kalıcı etkileri o yıllarda oluştu.

 

Tahliyesinden sonra Anadolu’nun çeşitli kentlerinde işportacılık yaptı. Askerliğini erteleyebilmek için okula dönmeye karar verdi ve liseyi dışarıdan bitirerek İstanbul Üniversitesi İletişim Fakültesi’ne girdi. Sinemaya 1986 yılında Zeki Ökten’in asistanlığını yaparak başladı. İlk uzun filmi C Blok’u (1994) çekene kadar çeşitli yönetmenlerin asistanlığını yaptı. C Blok’tan sonra Demirkubuz, kendi senaryolarını yazan bağımsız bir yönetmen olarak çalışmaya devam etti. Uluslararası eleştirmenler ve izleyiciler, Demirkubuz’u Venedik Film Festvali’nde gösterilen ikinci filmi Masumiyet’le tanıdılar. Demirkubuz’un üçüncü filmi olan Üçüncü Sayfa, Türkiye’deki film festivallerinin yanı sıra Locarno ve Rotterdam Film Festivalleri de dahil olmak üzere Avrupa’da yapılan çok sayıda film festivalinde gösterildi. Bu dönemde Zeki Demirkubuz “Karanlık Üzerine Öyküler” adını verdiği üçlemesinin çalışmalarına başladı. Üçlemenin ilk iki filmi, Yazgı (2001) ve İtiraf (2001), 2002 yılında Cannes Film Festivalinin “Un Certain Regard” bölümünde gösterildi. Üçlemesini başrolünü de üstlendiği Bekleme Odası’yla (2003) tamamlayan Demirkubuz, daha sonra Masumiyet’in başlangıç öyküsünü anlatan Kader’i çekti. (2006). Demirkubuz’un son filmi 2009 yılında gösterime giren Kıskanmak’tır.

Filmografi

C Blok (1994)
Masumiyet (1997)
Üçüncü Sayfa (1999)
Yazgı (2001)
İtiraf (2001)
Bekleme Odası (2003)
Kader (2006)
Kıskanmak (2009)

Toplu Gösterimler
2009 Brüksel Sinematek (Belçika)
2007 Pacific Film Archive at Berkeley Art Museum (A.B.D.)
2007 Film Society of Lincoln Center (A.B.D.)
2004 Duke University-Prof. Fredric Jameson bildirisiyle (A.B.D.)
2004 Houston Museum of Fine Arts (A.B.D.)
2004 University of Michigan (A.B.D.)
2004 Harkins Valley Art Theatre (A.B.D.)
2003 Anthology Film Archives (A.B.D.)
2003 Toronto Film Festivali (Kanada)
2003 Boston Museum of Art (A.B.D.)
2003 Wexner Center for the Arts (A.B.D.)
2002 Viennale (Avusturya)
2001 Avrupa Filmleri Festivali (Türkiye)

Basın
Makaleler

S. Ruken Öztürk. Zeki Demirkubuz Sineması. Türk Sinemasında Yönetmenler. 2006.

Fredric Jameson. Yeni Türk Sineması Üzerine Kısa Notlar. 2004.

Chris Berry. Zeki Demirkubuz: Karanlığın Işığında. kader: Zeki Demirkubuz. 2006.

Olaf Möller. Türk Yönetmenin Sert ve Edebi Ufkuna Yol Gösteren Işık: Bir Metafor Olarak Hapishane. Film Comment. Mart-Nisan 2003.

Richard Peña. Giriş. Mental Minefields: The Dark Tales of Zeki Demirkubuz. 2007.

David Ng. Türk Umutsuzluğu ve İsimsizliği. Village Voice. 26 Mart- 26 Nisan 2003.

Fiachra Gibbons. Beni Hapishane Yönetmen Yaptı. The Guardian. 30 Ocak 2006.

Jamie Bell. Yönetmen Zeki Demirkubuz, Jamie Bell’e “Karanlık Hakkında Öyküler” Üçlemesini Anlatıyor. Sight and Sound. Şubat 2006.

Zahit Atam. Zeki Demirkubuz’un Sineması Üzerine. Birgün. 21 Eylül 2008.

Rasha Salti. Zeki Demirkubuz Hakkında. Mental Minefields: The Dark Tales of Zeki Demirkubuz. 2007.

Melissa Starker. Genç Türk: Zeki Demirkubuz Çağdaş Türk Sinemasını Evrensel ve Kişisel Kılıyor. Columbus Alive. 2003.
S. Ruken Öztürk. C Blok’tan İtiraf’a. S. Ruken Öztürk Arşivi. 19 Mayıs 2002.

 

Söyleşiler
Çiğdem Öztürk. “Bu işe el yordamıyla başladım, yaptıkça bir şey öğrendim”. Notos Öykü Dergisi. Haziran-Temmuz 2008.

Aylin Gürses. “İnsana Ait Her Şeyin Sorgulanması Gerektiğine İnanıyorum”. Birikim, 225. Ocak 2008.

Zahit Atam. Zeki Demirkubuz’la Hayata, Aydına, 12 Eylül Cuntasına ve Sinemaya Dair. Birgün. 15 Ağustos 2009.

Nadir Öperli-Fırat Yücel. Zeki Demirkubuz’la Söyleşi. Altyazı. Ekim 2006.

S. Ruken Öztürk. “Beni Korkutan, Bana Acı Veren Belirsizliktir”. kader: Zeki Demirkubuz. 2006.

Film Başlıyor Belgeselinden. “Benim İçin Aslolan Sorulardır”. kader: Zeki Demirkubuz. 2006.

Orta Doğu Söyleşisi. “Çünkü erkeğin aldatması trajik olmuyor”. kader: Zeki Demirkubuz. 2006.

Olkan Özyurt. Aşk Varlığını Bir Başkasına Teslim Etmektir. Radikal. 1 Ekim 2006.

Esra Açıkgöz. “Keşfettiğim En Güzel Şey Yalnızlık”. Cumhuriyet Dergi. 3 Eylül 2006.

Alper Gencer. Zeki Demirkubuz Sineması. Milli Gazete. 9 Nisan 2006.

Ömür Gedik. Röportaj. Kelebek. Ekim 2006.

Nadir Öperli. Söyleşi. Altyazı. Mart 2004.

Bülent Vardar. Zeki Demirkubuz İle 1990’larda Türk Sineması Üzerine Yapılan Söyleşi. 06 Eylül 2004.

Aydın Bal. Zeki Demirkubuz Röportajı. www.bapq.net. Ekim-Kasım 2004.

Nihal Bengisu Karaca. İdeal İyiliğin Yolu Kötülüğü Anlamaktan Geçiyor. Aksiyon Dergisi, 363. 17 Kasım 2001.

Rahmi Çakmak. İki Maddelik Bağımsızlık Manifestosu: Yazgı ve İtiraf. Sinema Gazetesi, 4. 30 Kasım-6 Aralık 2001.

Sevin Okyay. Yaşama ‘Fark Etmez’ Gözlerle Bakanların Hikâyeleri. Sanat Dünyamız, 81. Güz 2001.
Şükran Yücel. Zeki Demirkubuz Sineması: Karanlık Üstüne Öyküler 1 ve 2. Altyazı. Aralık 2001.

Nilgün Cerrahoğlu. Temel Sorunumuz Ahlâk. Milliyet. 10 Ekim 1999.

Berat Günçıkan. Kendime İhanet Etmeyeceğim. Cumhuriyet Dergi. 14 Kasım 1999.

Güldal Kızıldemir. Sinemanın ‘Yalan’cı Oğlu. Radikal. 14 Eylül 1997.

Neşe Düzel. Hayat, Yürekle Düzenin Çatışmasıdır. Yeni Yüzyıl. 1997.

Hasan Aydın-Necati Sönmez. Hırsızlığın Dayatıldığı İnsanlar. Gazete Pazar (Joker). 19 Ekim 1997.

Erdem Ölmez. Zeki Demirkubuz İzdiham’da. www.izdiham.com.